ADR Yönetmeliği ve Ambalaj Zorunlulukları
Anasayfa » Aktüel » ADR Yönetmeliği ve Ambalaj Zorunlulukları

ADR Yönetmeliği ve Ambalaj Zorunlulukları

ADR yönetmeliğinin amacı; uluslararası karayolu taşımacılığında güvenliğin arttırılması amacıyla BM Tavsiyelerine dayanarak tehlikeli atıklar dahil olmak üzere tehlikeli malların sınıflandırılması, paketlenmesi, etiketlenmesi ve test edilmesiyle ilgili olan hükümlerin diğer taşıma türleri ile uyumlu bir şekilde ortaya konması, Karayollarında tehlikeli madde taşıyan araçların yapımı, donanımı, işleyişine yönelik koşulların ortaya konmasıdır.

muge-mengubertiMüge Mengüberti, 3E Akademi İzmir

mugem@3eacademy.com

Tehlikeli madde taşımacılığı düzenlemelerinin amacı tehlikeli madde ve yüklerin, özelliklerinin tanımlanarak kategorize edilmesi, bu madde ve yüklerin güvenli elleçlenmesi ve kaza riskinin en aza indirildiği koşullarda taşınmasıdır. Tehlikeli maddeler ve yükler; yapısal özellikleri veya taşıma sırasındaki durumları nedeniyle; uluslararası kabul görmüş kriterlere göre test edilerek belirlenmiş; güvenlik faktörünü tehlikeye atan, insan sağlığına, ve çevreye potansiyel zarar oluşturan gaz, sıvı ve katı haldeki tüm maddeler ve  bunları içeren nesneler ,“tehlikeli madde / yük” olarak değerlendirilmektedir. Farklı taşıma modlarına göre uluslararası düzenlenmiş yönetmelikler bulunmaktadır.

resim1ADR yönetmeliğinin amacı; uluslararası karayolu taşımacılığında güvenliğin arttırılması amacıyla BM Tavsiyelerine dayanarak tehlikeli atıklar dahil olmak üzere tehlikeli malların sınıflandırılması, paketlenmesi, etiketlenmesi ve test edilmesiyle ilgili olan hükümlerin diğer taşıma türleri ile uyumlu bir şekilde ortaya konması, Karayollarında tehlikeli madde taşıyan araçların yapımı, donanımı, işleyişine yönelik koşulların ortaya konmasıdır.

Türkiye’nin 2010 yılında ADR’ye taraf olmasıyla iç karayollarımızda uluslar arası yönetmeliğin uygulanma süreci başlamıştır. Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı’nın Tehlikeli Maddelerin Karayoluyla Taşınması Hakkında Yönetmeliği Resmi Gazete’de yayımlanarak geçerli son haliyle 1 Ocak 2014 tarihinden itibaren yürürlüğe girmiştir.

Bakanlığımız böylece tehlikeli maddelerin insan sağlığı ve diğer canlı varlıklar ile çevreye zarar vermeden güvenli ve düzenli bir şekilde kamuya açık karayoluyla taşınmasını sağlama; bu faaliyetlerde yer alan gönderenlerin, alıcıların, dolduranların, yükleyenlerin, boşaltanların, paketleyenlerin, taşımacıların ve tehlikeli maddeleri taşıyan her türlü taşıt sürücüleri veya operatörlerinin hak, sorumluluk, yükümlülük ve çalışma koşullarına ilişkin usul ve esasları belirlemiştir.

ADR yönetmeliğine yasal uygunluğun sağlanması için dikkat edilmesi gereken hususlar aşağıda sıralanmıştır;

  • Sınıflandırma; ADR yönetmeliğine göre tehlikeli madde sınıfına giren mallar olup olmadığını tespit edilmesi gerekmektedir.
  • Faaliyet belgesi; faaliyet alanlarında yıllık toplam 50 ton ve üzeri işlem yapan işletmeler için “tehlikeli madde faaliyet belgesi (TMFB)”nin firması adına alması gerekmektedir.
  • SRC5; Tehlikeli yük taşımacılığı yapacak şoförlerin, “Tehlikeli Mal Taşımacılığı Sürücü Eğitim Sertifikası” (SRC5) sahibi olmaları zorunludur.
  • Araç içi zorunlu belgeler; Araç içinde ADR yazılı talimatı, taşıma evrakı ve Tehlikeli Maddeler ve Tehlikeli Atık Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Poliçesi bulunması gerekmektedir.
  • Araç uygunluğu; Tehlikeli Malların taşınmasında kullanılan araçların ilgili maddenin özelliğine uygun olması gerekmektedir.
  • Denetim; Yol kenarı denetleme istasyonlarında ve işletmelerde faaliyet denetlemeleri yapılmaktadır. (Yol Kenarı Denetim Genelgesi).
  • Güvenlik Danışmanı; yönetmelik kapsamında Tehlikeli Madde Faaliyet Belgesi sahibi firmaların Tehlikeli Madde Güvenlik Danışmanı (TMGD) istihdam etme veya tehlikeli madde güvenlik danışmanından hizmet alma zorunluluğu 30 Haziran 2015 tarihinden itibaren aranmaktadır.

resim2Basım sanayinde kullanılan ADR açısından sınıflandırılmış bazı maddeler;

UN 1210 Matbaa Mürekkebi

UN 1263 Boya (Emaye-GoldLak-Silverlak)

UN 1133 Yapıştırıcılar

UN 1993 Tinerler

UN 3082 Çevre için Tehlikeli Maddeler

UN 1219 IPA

 

Tehlikeli Madde Ambalajlarının Temel Özellikleri;

Tehlikeli mallar; taşıma üniteleri arasındaki aktarma, taşıma üniteleri ve depolar arasında aktarma ile müteakip olarak manüel veya mekanik elleçleme için bir paletten veya ambalajdan ayırma da dahil olmak üzere normal olarak taşıma esnasında maruz kalınabilecek darbe ve yüklemelere dayanabilecek sağlamlıktaki kaliteli ambalajlara yerleştirilmelidir. Ambalajlar taşımaya hazırlanırken, taşıma sırasındaki normal koşullar ya da titreşim ve nem veya basınç değişikliklerinin (örneğin rakımdan kaynaklanan) neden olabileceği içerik kaybını önlemek üzere hazırlanmalı ve kapatılmalıdır. Ambalajlar, üretici tarafından verilen bilgilere uygun şekilde kapatılmalıdır Taşıma esnasında ambalajların dış kısımlarına herhangi bir tehlikeli kalıntı yapışmamalıdır. (ADR 4.1.1.1)

Tehlikeli mallarla doğrudan temas eden ambalaj kısımları;

  • Tehlikeli mallardan etkilenmemeli veya bu nedenle önemli ölçüde zayıflamamalıdır;
  • Reaksiyon hızlandırma veya tehlikeli mallarla tepkimeye geçme gibi tehlikeli etkilere neden olmamalıdır ve
  • Normal taşıma koşulları altında tehlike teşkil edebilecek tehlikeli maddelerin nüfuz etmesine izin vermemelidir. (ADR 4.1.1.2)
  • Sıvılar yalnızca normal taşıma koşullarında oluşabilecek iç basınca uygun bir dirence sahip ambalajlara doldurulmalıdır. (ADR 4.1.1.10)
  • Sıvı içermesi planlanan tüm ambalajlar uygun sızdırmazlık testini başarılı şekilde geçmelidir (ADR 4.1.1.12)
    • Doldurma maddeleri ile yapılacak olan testler; Düşürme testi, istifleme testi, iç basınç (hidrolik) testi (ADR 4.1.1.21)

ADR’ye göre ambalaj seçiminde ambalajlama talimatları kullanılır. Ambalajlama talimatları UN numarasına göre ADR Bölüm 3.2 Tablo A’da yer almaktadır.

resim3Ambalajların üretimi ile İlgili Zorunluluklar

Her bir ambalajın ADR 6. bölümdeki hükümleri karşılamasını temin etmek amacıyla yetkili kurumu tatmin eden bir kalite güvence programına göre üretilmeli, onarılmalı ve test edilmelidir. (ADR 6.1.1.4)

Ambalajlarına UN tip onayı almak isteyen ambalaj üreticileri; (ADR 1.8.7)

  • Üretim testlerinin yapılabilmesi için gerekli test cihazlarını kurmak ve test prosedürlerini oluşturmak.
  • Ambalaj tip onayına yönelik yurt içi veya uluslar arası kurumlara başvurmak
  • Üretim yeri onayı almak (Kalite Güvence Sistemleri dahilinde) zorundadır.
  • İstenen Ambalaj Tip Onay Kodu için numune seçimi (çizimler dahil)
  • Testlerin yürütülmesi, onaylanması ve belgelendirilmesi zorundadır.

 

un_ambalaji_fotosuUn Ambalaj Kodu-Tip Onayı (Type Approval)

Ambalaj tiplerinin gösterimine yönelik kod (ADR 6.1.2)

  • Tehlikeli yüklerin taşınması için test edilip, onaylanan tüm ambalajlar, UN Ambalaj Kodu ile işaretlenmelidir.
  • UN Ambalaj Kodu, yükleme/dolum ve sevkiyat işlemini yapanlara, daha sonra bu ambalaj birimlerini elleçleyenlere ve yetkili otoritelere ambalajların, ADR şartlarına göre oluşturulup, test edildiğini gösterir.
  • UN Ambalaj Kodu, tehlikeli yükleri elleçleyen herkes için önemli bilgi sağlayan bir dizi harf ve numaradan oluşmaktadır.

 

 

Ambalaj Test Zorunlulukları

Düşürme Testi;

dusurme_testi_fotosuAmbalaj şartlandırılır, belli seviyelerden ve farklı yüzeylere düşme sonrasında kriterlere göre hasarsız sonuçlanması gerekmektedir. (ADR 6.1.5.3)

Sızdırmazlık testi;

Sıvı taşıması amaçlanan tüm ambalaj tasarım tipleri için gerçekleştirilmelidir. İçten basınç uygulanırken ambalaj su altında tutulur. Test sonucunda sızıntı olmayacaktır. (ADR 6.1.5.4)

Hidrolik iç basınç testi;

Sıvı taşıması amaçlanan tüm metal, plastik ve kompozit ambalaj tasarım tipleri için uygulanır. Numuneler 5 dakika teste tabi tutulur. Test sonucunda sızıntı olmayacaktır. (ADR 6.1.5.5) 

istifleme_testi_fotosuİstifleme testi;

Torbalar ve diğer istiflenemeyen kompozit ambalajlar (cam, porselen veya sert çömlek) hariç olmak üzere, tüm ambalaj tasarım tipleri istifleme testine tabi tutulur. Üzerine istiflenebilecek toplam ağırlığa eşdeğer kuvvet uygulanır. Test numunesi sızıntı yapmayacaktır. (ADR 6.1.5.6)

Tehlikeli Maddelerin Karayoluyla Taşınması Hakkında Yönetmeliği’ne yasal uygunluğun sağlanması için kontrol, eğitim ve hizmet alımlarında uzmanlardan görüş sorulmalıdır.

#ADR #adryonetmeligi #3eakademi #mugemenguberti #tehlikelimaddelerintasinmasi #ambalaj #atik

Cevapla

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar işaretlenmelidir *

*