Anasayfa » Aktüel » Herkes Burada: 3D Devrimi Hızla Yayılıyor

Herkes Burada: 3D Devrimi Hızla Yayılıyor


Messe Düsseldorf  ve VDMA 3D fab+print’in lansmanını yapmaya karar verdi. Tüm ilgili Düsseldorf ticaret fuarları, bu şemsiye altında, ilgili katılımcıları bir araya getirecek.

Andrea Köhn

Bötel Graphic Communication

Sektörün büyük isimlerinin hiçbir girişimi olmadan, beklenmedik isimlerden devrimsel üretim teknolojileri gelmeye devam ediyor. Araştırmacılar, küçük yeni şirketler ve garajlarında çalışan mucitler, üç boyutlu teknolojilerle deneyler yapmaya devam ediyorlar. Tüm teknik devrimlerde olduğu gibi bu ‘girişim’ de ilk önderlerin istekliliğinden kaynaklanıyor. Bunların çoğu orta yaşlı, teknoloji sever erkekler ve açık kaynaklı topluluklarla çalışıyorlar. Bu ‘mucitler’ kişisel üretim trendini meydana getiriyor. Sosyal ütopyacılar, üretimin tekrar ‘kitlelerin’ eline geçeceği günlerin düşlerini kurarken teknoloji severler de kendi kendini kopyalayan makineler üretmeye çalışıyor. Yeni bir çağ başlıyor, neredeyse altına hücum dönemindekine benzer bir heyecan var. Tabi ki bu genç isimlerin birçoğu kısa sürede kurumsal dünyaya katılacak ve açık kaynaklı ideallerini hızla unutacaklar.

Ama yine de 3D baskının da kendisine ait bir geçmişi var. İnternet dünyayı değiştirmeden önce, endüstriyel uygulamalara yönelik lazer tabanlı süreçler geliştirilmişti, örneğin sınırlı sayıda çalışmalar ya da prototipler için kullanılıyordu. Standart kalıp süreçlerinden farklı olarak 3D baskı, kılavuzların kurulumu, kesim, kaplama ve delme gibi yoğun çaba ve işçilik gerektiren aşamaları ortadan kaldırıyor.

3D devriminin sosyal ve ekonomik sonuçlarının giderek daha da hissedilebilir hale geldiği açık bir gerçek.  Ürünlerin ömür döngüsü kısalmaya devam ederken ürünlerin sayısı ve çeşitliliği artıyor ve yorulmadan çalışan baskı robotları kompleks objeleri yüksek düzeyde bir hassasiyetle üretiyorlar.

Özellikle de araç sistem teknolojisi, inşaat bileşenleri üretimi, medikal cihaz teknolojisi ve tüketici malları sektörleri alanlarında 3D baskı teknolojisi önemli bir yere sahip. Bu nedenlerden dolayı, Düsseldorf ticaret fuarı ve VDMA da Ekim 2013’de 3D fab+print’in lansmanını yapmaya karar verdi. Tüm ilgili Düsseldorf ticaret fuarları, bu şemsiye altında, ilgili katılımcıları bir araya getirecek. 3D fab+print’in sergileneceği fuarlar arasında şunlar var: COMPAMED (12- 14 Kasım 2014), MEDICA (12-15 Kasım, 2014), GIFA, METEC, THERMPROCESS, ve NEWCAST (16-20 Haziran 20, 2015) ve drupa (31 Mayıs- 10 Haziran, 2016).

3D devriminin sonuçları

3D baskı, geleneksel süreçleri sadece desteklemek, yeniden konfigüre etmek ve güçlendirmekle kalmıyor aynı zamanda sağlam prototipler ve somut şablonların hemen üretilebilmesi sayesinde yenilik hızına güç katıyor. Tüketici alanında kitlesel olarak üretilen malzemelerin birim fiyatı her zaman özelleşmiş üretime tabi olanlardan daha düşük olacak olsa da, üretim sürecinin bir kısmı tüketim toplumuna geçebilir. Bunun da ekonomiye zarar vereceğini pek düşünemeyiz, çünkü bu bağımsız üreticiler hala malzeme ve destek yanında 3D teknolojisine ihtiyaç duyuyorlar.

Doğum sancıları

Hewlett Packard, 3D baskı işine giren ilk büyük üreticilerden birisiydi. 2010 ve 2012 arasında Amerikan IT şirketi, İsrail-Amerikan şirketi Stratasys ile bir işbirliği anlaşması imzaladı. Bu işbirliği sonucunda HP Designjet 3D ve HP Designjet Color 3D doğdu ama bu makineler artık satılmıyor. Şimdi HP ikinci bir girişimde bulunuyor. HP’nin CEO’su Meg Whitmann şu yorumu yapıyor: “3D printer’lar hala bebeklik döneminde. Bu büyük bir fırsat ve biz de bu fırsattan yararlanmak istiyoruz.” Önümüzdeki yılın ortalarına doğru gösterebileceğimiz bir şeyler olacak’. HP’nin bu vaadinin inandırıcılığı tartışılabilir ama yine de Whitman da bu sektörden şirketin kârlılığına gelecek katkının hala çok zayıf olduğunu kabul ediyor. Gerçekten de sabırlı davranmak gerekiyor. Sadece etkili 3D printer’ların maliyetinin hala çok yüksek olması dolayısıyla değil, aynı zamanda ham baskı malzemesi, çeşitlilik de diğer dikkate alınması gereken konular. Ayrıca şu an kullanılan makineler, can sıkıcı derecede yavaş çalışıyorlar. Meg Whitman bunu şöyle açıklıyor: “Bir şişeye baskı yapmak sekiz ila on saat arası sürebiliyor. İlginç olsa da, sanki çimenin büyümesini seyretmeye benziyor.” Ama yakında bu doğum sancılarının sona ereceğini düşünmek yanlış olmayacak. 3D baskı alanında ciddi bir devrim gerçekleşiyor. Şu anda 3D baskı çoğunlukla CAD destekli lazer kesiciler, torna yada enjeksiyon kalıplama makineleriyle sınırlı olsa da yeni fikirler tüm sektörlere fayda sağlıyor. Letterpress, offset ve dijital baskı yanında şimdi de 3D baskının gelmesiyle baskı alanındaki gelişmelerin önü tamamen açılmış gibi görünüyor. Online baskı merkezleri en beklenmedik nesneler üzerine baskı yapıyorlar, örneğin yılbaşı süslemeleri ve kahve bardakları istenen şekilde süslenebiliyor. Müşteri talimatlarına göre belirli objeler üretmek için yetenekli iş gücü gerekiyor. Ama bu başarılırsa, ciddi bir kâr kapısı doğabilir. Artık yeni iş modelleri tanımlama zamanı, sonra da ekilenin biçilme zamanı gelecek. Startasys hisselerinin fiyatlarına bakıldığında potansiyel net bir şekilde görülebiliyor. On sene önce 7.58 dolardan satılırken şu anda 114 dolardan satılıyorlar ve yükseliş hala devam ediyor.

Piyasa araştırması

3D baskı alanına giriş yapmak nispeten kolay sayılır. Yeni başlayanlar için setler ve cihazlar 300 euro’dan gidiyor. Profesyonel makineler 3000 euro civarında satılıyor. Ama endüstriyel uygulamalarda kullanılan bu makineler ciddi bir fiyat baskısıyla karşı karşıyalar. 2D baskı ekipmanlarında olduğu gibi 3D alanında da üç kategori doğdu: evde kullanıma uygun, profesyoneller için ve endüstriyel uygulama. Dünyanın dört bir yanında iki düzineden fazla üretici baskı alanına yönelik çözümler sunuyorlar. Birçoğu da ilk defa, İngiltere’deki Bath Üniversitesi’nde gelişimsel araştırma alanında ders veren Adrian Bowyer’ın fikrinden ilham alan RepRap projesinin devamı olarak geliştirilmiş. RepRap, (Replicating Rapid-Prototyper) Hızlı Çoğalan Prototip Üreticisi anlamına geliyor ve 3 boyutlu bir baskı makinesi. Ultimater ve Makibox gibi üreticiler de bu projenin adımlarını takip ediyor. En ünlü Amerikalı 3D printer üreticisi, New York’lu Makerbot ise daha önce kâr amacı gütmeyen bir kuruluştu. 2013 yılında Stratasys tarafından satın alındı ve mevcut 3D printer modeli olan Replicator 2, daha önceki modellerden farklı olarak, açık kaynak matrisine artık hiçbir benzerlik göstermiyor.

İngiliz üretici Bits from Bytes da başka bir şirket tarafından satın alındı. Şirket, açık kaynak donanımı RepRap Darwin’in ticari versiyonu olan 3D printer RapMan ile başladı. Ekim 2010’da kuruluş, tüketici sektöründeki lider Amerikalı, 3D Systems tarafından satın alındı. Güney Carolina’lı bu şirket şu anda tüm imkanlarını bu alana yöneltmiş durumda. Rock Hill’deki Waterford Business Park ana fabrikalarında tüm kaynak ve üretimleri bu alana kaydırılmış durumda; bu nedenle 3D Systems şu anda yeni bir bina daha açmayı düşünüyor, bu da 133 kişilik yeni bir iş gücü anlamına geliyor.

Profesyonel sektörde ise Stratasys, tartışmasız dünya lideri. İki ana merkezi dışında Eden Prarie (Minnesota, USA) Rehovot (Israel) ofisleri, ve altı tane şubesi var (Rheinmünster, Baden-Baden, Almanya). Stratasys’in ürünleri arasında popüler ve uygun fiyatlı 3D printer’lardan en son teknolojiyle donatılmış 3D üretim sistemlerine kadar ciddi bir çeşitlilik görülebiliyor. 150 resim polimeri ve termo plastikleriyle, özel malzemeler alanında da en geniş çeşitliliğe sahip.

Lazer sinterleme (katılaştırma) alanında dünya lideri olarak bilinen EOS GmbH ise, Münih yakınındaki Krailing’de bulunuyor. Dr. Hans J. Langer ve Dr. Hans Steinbichler şirketi 1989 yılında kurdular. MTU, EADS, Daimler ve BMW gibi şirketlere üretim tesisleri için 3D printer’lar üretiyor. Çin de bu alanda, 2003 yılında Pekin’de kurulan TierTime Technology Co ile boy göstermeye çalışıyor. Cihazları Inspire markasıyla satılıyor. Kısacası ister en son teknolojiye sahip olsun, ister küçük ölçekli seriler olsun 3D printer’ların yetenekleri, akla gelebilecek ancak henüz gerçekleştirilemeyen birçok görevi yapabilecek kadar gelişmiş durumda.

Bir ilke, birçok süreç

‘Hızlı Prototip Üretme’ ya da ‘Eklemeli Üretim’ olarak da bilinen 3D printing, katman yerleştirme ilkesine dayanıyor. Bu süreçte, üretilecek malzemeler çeşitli sıvı ya da tozumsu maddelerin katman katman bir yüzey üzerine yerleştirilmesiyle üretiliyor. Bu süreçte kimyasal ve/veya fiziksel kurutma ve/veya eritme gibi ek işlemler de yapılıyor. Bu nedenlerle kullanılan tipik malzemeler arasında yapay reçine, plastikler, metaller, seramikler ve kağıtlar var. Üreticiler şu anda birçok 3D baskı süreci kullanıyorlar, ve bunlar da birkaç patentli farklı detay dışında temelde birbirine çok benzer. En dikkat çekici süreçler arasında seçici lazer eritme, metaller için elektron ışın eritme, plastikler için seçici lazer sinterleme, stereo litografi, dijital light süreç, fotopolimerler için polijet modelleme ve fused deposition modelleme sayılabilir. Birçok 3D printer’ı sadece tek bir malzeme kullanıyor ya da bir çeşit harmandan faydalanmayı tercih ediyor. Plastiği, kombine baskı süreçlerinde farklı sertlik ve renk derecelerine sahip plastiklerle kullanma amacıyla çeşitli testler yapıldı. Endüstri devi Stratasys, eritme veya FDM teknolojisini bir arada kullanarak yeni bir teknik geliştirdi ve patentini aldı (fused deposition modelleme). FDM süreci, termoplastik akrilnitril-butadien-sitrol (ABS)’nin yarı-sıvı şeritlerini eritiyor, katmanları birbiri üstüne yerleştiriyor  ve en sonunda nesne ortaya çıkıyor. PolyJet teknolojisi, UV ışığı altında hemen cure olan fotopolimerler kullanıyor.

Bir yorum

  1. meraklılar üç boyutlu yazıcılar için daha temel ve başlangıç açıklamaları şurada bulabilir. http://tulga.com.tr/blog/yeni-baslayanlar-icin-3d-prototipleme/

Conan için cevap yaz. Çık

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar işaretlenmelidir *

*